Dlaczego dziecko ciągle się wierci?

Dlaczego dziecko ciągle się wierci, wstaje i potrzebuje ruchu?

Dlaczego dziecko ciągle się wierci? To pytanie pojawia się szczególnie często wtedy, gdy dziecku trudno spokojnie siedzieć przy stole, podczas zajęć w przedszkolu, lekcji w szkole albo odrabiania pracy domowej. Dziecko zmienia pozycję, porusza nogami, kołysze się na krześle, wstaje, podpiera głowę, dotyka przedmiotów albo szuka każdej okazji do ruchu.

Z zewnątrz może wyglądać tak, jakby nie potrafiło się skoncentrować albo celowo ignorowało polecenie „usiądź spokojnie”. W rzeczywistości przyczyn takiego zachowania może być wiele.

U części dzieci ruch jest naturalnym sposobem regulowania poziomu pobudzenia. Niewielkie wiercenie może wręcz pomagać im utrzymać uwagę. U innych intensywna potrzeba ruchu może współwystępować z trudnościami w przetwarzaniu bodźców sensorycznych, szczególnie informacji pochodzących z układu przedsionkowego i proprioceptywnego.

Nie oznacza to jednak, że każde ruchliwe dziecko ma zaburzenia Integracji Sensorycznej. Podobne zachowania mogą występować przy zmęczeniu, niewyspaniu, napięciu emocjonalnym, nudzie, trudnościach z koncentracją, ADHD, niedopasowaniu poziomu zadania albo zwyczajnej potrzebie ruchu odpowiedniej dla wieku.

Jeżeli mieszkasz w Niepołomicach lub okolicach i zauważasz, że bardzo duża potrzeba ruchu występuje razem z intensywnym poszukiwaniem docisku, problemami z równowagą, wpadaniem na przedmioty, silną reakcją na hałas lub innymi trudnościami sensorycznymi, możesz skonsultować funkcjonowanie dziecka w Centrum Rozwoju ISkierka w Niepołomicach.

W tym artykule wyjaśniamy, dlaczego dziecko może ciągle się wiercić, kiedy ruch jest naturalny, kiedy może pomagać w koncentracji, jaki może mieć związek z Integracją Sensoryczną oraz kiedy warto rozważyć diagnozę.

Zobacz również: Co to jest Integracja Sensoryczna?

Czy wiercenie się dziecka zawsze oznacza problem?

Nie. Ruch jest naturalną potrzebą dziecka i ważnym elementem rozwoju. Szczególnie młodsze dzieci nie są stworzone do wielogodzinnego siedzenia bez zmiany pozycji.

Dziecko poprzez ruch:

• poznaje własne ciało,
• rozwija równowagę,
• ćwiczy koordynację,
• reguluje poziom pobudzenia,
• rozładowuje napięcie,
• przygotowuje organizm do dalszej aktywności,
• może łatwiej utrzymywać uwagę.

Dlatego samo poruszanie nogą, zmiana pozycji czy chwilowe wstawanie nie musi oznaczać zaburzenia.

Znaczenie ma przede wszystkim:

• jak intensywne jest zachowanie,
• jak często się pojawia,
• czy występuje w wielu sytuacjach,
• czy dziecko potrafi się zatrzymać, gdy jest to konieczne,
• czy ruch utrudnia naukę i codzienne czynności,
• czy stwarza zagrożenie,
• czy występują inne trudności rozwojowe lub sensoryczne.

Jak wygląda nadmierna potrzeba ruchu?

Rodzice często mówią, że dziecko „nie potrafi usiedzieć nawet pięciu minut”. Może to oznaczać bardzo różne zachowania.

Dziecko może:

• kołysać się na krześle,
• poruszać nogami,
• stukać stopą o podłogę,
• wstawać przy każdej okazji,
• klękać na krześle,
• siadać na nodze,
• zsuwać się z siedziska,
• leżeć na stole,
• dotykać wszystkich przedmiotów dookoła,
• gryźć ołówek lub rękaw,
• biegać po mieszkaniu,
• skakać z kanapy,
• wspinać się na meble,
• kręcić się wokół własnej osi,
• szukać intensywnych zabaw ruchowych.

U części dzieci potrzeba ruchu nasila się szczególnie podczas zadań wymagających dłuższego skupienia.

Dlaczego dziecko wierci się podczas siedzenia?

Siedzenie nie jest czynnością całkowicie bierną. Organizm musi utrzymać odpowiednią pozycję tułowia, stabilizować głowę, kontrolować ustawienie nóg i jednocześnie wykonywać zadanie.

Dziecko może się wiercić, ponieważ:

• jest zmęczone,
• zadanie trwa zbyt długo,
• krzesło i stół są niedopasowane do jego wzrostu,
• potrzebuje zmiany pozycji,
• ma trudność z utrzymaniem stabilnej postawy,
• potrzebuje dodatkowych bodźców ruchowych,
• ruch pomaga mu utrzymać odpowiedni poziom pobudzenia,
• zadanie jest zbyt łatwe lub zbyt trudne,
• w otoczeniu znajduje się zbyt wiele rozpraszaczy.

Dlatego warto najpierw obserwować funkcję zachowania, a nie automatycznie próbować je eliminować.

Czy ruch może pomagać dziecku w koncentracji?

Tak. U części dzieci niewielka aktywność ruchowa może pomagać utrzymać odpowiedni poziom pobudzenia podczas słuchania lub wykonywania zadania.

Dziecko może na przykład poruszać stopą, zmieniać pozycję albo ugniatać niewielki przedmiot, a jednocześnie:

• słuchać nauczyciela,
• rozumieć polecenie,
• zapamiętywać informacje,
• prawidłowo odpowiadać na pytania,
• wykonywać zadanie.

W takiej sytuacji samo wiercenie nie musi oznaczać braku uwagi.

Warto więc zamiast pytać wyłącznie „czy dziecko siedzi spokojnie?”, sprawdzić również „czy mimo ruchu potrafi się uczyć i wykonywać zadanie?”.

Więcej na ten temat znajdziesz w artykule Problemy z koncentracją u dziecka a Integracja Sensoryczna.

Integracja Sensoryczna a ciągła potrzeba ruchu

Jednym z możliwych powodów intensywnej potrzeby ruchu może być sposób przetwarzania informacji sensorycznych.

Szczególne znaczenie mogą mieć:

• układ przedsionkowy – związany z ruchem i położeniem głowy,
• układ proprioceptywny – dostarczający informacji z mięśni i stawów,
• układ dotykowy – odbierający informacje płynące ze skóry.

Dziecko może potrzebować większej ilości określonych bodźców, aby uzyskać poziom pobudzenia pozwalający mu sprawnie działać.

Może wtedy spontanicznie szukać:

• biegania,
• skakania,
• wspinania,
• huśtania,
• kręcenia,
• mocnego docisku,
• przepychania,
• noszenia i przesuwania przedmiotów.

Więcej sygnałów opisujemy w artykule Objawy zaburzeń Integracji Sensorycznej.

Układ przedsionkowy – dlaczego dziecko ciągle chce się ruszać?

Układ przedsionkowy dostarcza informacji dotyczących ruchu, położenia głowy oraz zmiany pozycji ciała.

Aktywowany jest między innymi podczas:

• biegania,
• skakania,
• huśtania,
• kręcenia,
• wspinania,
• turlania,
• zmiany pozycji głowy.

U dziecka intensywnie poszukującego bodźców ruchowych można obserwować bardzo dużą potrzebę tego typu aktywności.

Dziecko może wielokrotnie wracać na huśtawkę, wykonywać fikołki, skakać z kanapy albo kręcić się dłużej niż rówieśnicy.

Nie oznacza to automatycznie zaburzenia. Ważne jest, czy zachowanie jest tak nasilone, że utrudnia codzienne funkcjonowanie albo powoduje ryzyko urazów.

Czucie głębokie – dlaczego dziecko potrzebuje docisku?

Układ proprioceptywny, nazywany również czuciem głębokim, odbiera informacje z mięśni i stawów. Pomaga dziecku określić położenie własnego ciała i kontrolować siłę ruchu.

Dziecko poszukujące silnych bodźców proprioceptywnych może:

• mocno się przytulać,
• napierać na inne osoby,
• wpadać na meble,
• rzucać się na kanapę,
• przepychać cięższe przedmioty,
• mocno naciskać kredkę,
• gryźć ołówek,
• wchodzić pod poduszki,
• skakać,
• mocno tupać.

Takie zachowania mogą dostarczać dziecku informacji potrzebnych do lepszego odczuwania własnego ciała.

Więcej o tym profilu przeczytasz w artykule Podwrażliwość sensoryczna u dziecka.

Dlaczego dziecko wierci się, kiedy ma się skupić?

Moment wymagający koncentracji często jest sytuacją, w której ruch staje się najbardziej widoczny.

Dziecko siedzi przy biurku i jednocześnie musi:

• utrzymać pozycję ciała,
• słuchać polecenia,
• zrozumieć jego treść,
• zapamiętać kolejne kroki,
• ignorować bodźce z otoczenia,
• kontrolować rękę podczas pisania,
• utrzymać uwagę przez określony czas.

Jeżeli zadanie jest wymagające, dziecko może zwiększać ilość ruchu, aby utrzymać gotowość do działania.

Dlatego ciągłe przypominanie „przestań się ruszać” może czasami paradoksalnie utrudnić skupienie.

Dziecko wstaje od stołu podczas posiłku

Wstawanie od stołu może mieć wiele przyczyn i nie zawsze wynika z nieposłuszeństwa.

Dziecko może:

• potrzebować ruchu,
• mieć trudność z długim siedzeniem,
• nie być głodne,
• unikać określonego jedzenia,
• źle tolerować zapach lub konsystencję posiłku,
• być przeciążone hałasem,
• mieć niewygodną pozycję przy stole,
• być bardzo pobudzone po wcześniejszej aktywności.

Jeżeli wstawaniu towarzyszy silna wybiórczość pokarmowa, niechęć do określonych konsystencji lub zapachów, warto spojrzeć także na obszar sensoryczny.

Więcej informacji znajdziesz w artykule Wybiórczość pokarmowa u dziecka a Integracja Sensoryczna.

Dlaczego dziecko kręci się na krześle?

Kręcenie i kołysanie mogą dostarczać bodźców związanych z ruchem. Dziecko może wykonywać je spontanicznie szczególnie wtedy, gdy musi długo pozostać w jednej pozycji.

Warto obserwować:

• czy kręcenie pojawia się głównie podczas siedzenia,
• czy występuje także podczas swobodnej zabawy,
• czy po ruchu dziecko lepiej wykonuje zadanie,
• czy ruch je uspokaja, czy jeszcze bardziej pobudza,
• czy podobna potrzeba dotyczy również huśtania i skakania.

Takie obserwacje mogą być bardzo pomocne podczas konsultacji.

Dlaczego dziecko gryzie ołówki, ubrania i rękawy?

Potrzeba ruchu może obejmować nie tylko całe ciało. Niektóre dzieci poszukują również intensywnych bodźców w obrębie jamy ustnej.

Mogą:

• gryźć końcówki ołówków,
• żuć rękawy,
• wkładać do ust przedmioty,
• obgryzać skórki i paznokcie,
• preferować bardzo chrupiące jedzenie.

Zachowanie może mieć wiele funkcji, w tym sensoryczną, emocjonalną lub nawykową. Nie powinno być interpretowane wyłącznie na podstawie jednego objawu.

Dziecko ciągle biega po domu

Niektóre dzieci po powrocie z przedszkola lub szkoły nagle zaczynają bardzo intensywnie biegać, skakać i poruszać się.

Może być to sposób na:

• rozładowanie napięcia,
• odzyskanie swobody po długim siedzeniu,
• regulację po intensywnym dniu,
• dostarczenie brakujących bodźców ruchowych,
• poradzenie sobie ze zmęczeniem.

Warto spojrzeć na cały przebieg dnia dziecka. Jeżeli przez kilka godzin musi funkcjonować w dużej grupie, kontrolować zachowanie i wykonywać polecenia, po powrocie do bezpiecznego miejsca może potrzebować dużej dawki swobodnego ruchu.

Wiercenie się a przeciążenie sensoryczne

Ruch nie zawsze oznacza poszukiwanie bodźców. U części dzieci może pojawiać się również jako reakcja na ich nadmiar.

Dziecko przeciążone hałasem, dotykiem, ruchem innych osób albo intensywnym otoczeniem może stawać się coraz bardziej pobudzone.

Może wtedy:

• biegać,
• skakać,
• mówić coraz głośniej,
• dotykać wielu rzeczy,
• mieć problem z zatrzymaniem się,
• reagować impulsywnie,
• mieć trudność z wykonaniem prostego polecenia.

Nie zawsze więc rozwiązaniem jest dostarczenie jeszcze większej ilości ruchu. Czasami potrzebne jest spokojniejsze otoczenie i ograniczenie bodźców.

Więcej o nadmiernym reagowaniu na bodźce przeczytasz w artykule Nadwrażliwość sensoryczna u dziecka.

Wiercenie się a problemy z równowagą i kontrolą ciała

Dziecko, które ma trudność ze stabilnym utrzymaniem pozycji, może częściej ją zmieniać.

Może:

• podpierać głowę,
• opierać się o stół,
• owijać nogi wokół krzesła,
• siadać na stopie,
• zsuwać się z siedziska,
• szukać dodatkowego podparcia.

Wtedy zachowanie, które wygląda jak „wiercenie”, może mieć związek z trudnością w utrzymaniu stabilnej pozycji.

Przeczytaj również: Zaburzenia równowagi u dziecka a Integracja Sensoryczna.

Wiercenie się a niezgrabność ruchowa

Niektóre dzieci potrzebują dużej ilości ruchu, a jednocześnie mają trudność z dokładną kontrolą własnego ciała.

Może to powodować:

• wpadanie na ludzi,
• potrącanie przedmiotów,
• częste upadki,
• zbyt gwałtowne ruchy,
• problemy podczas zabaw zespołowych.

Jeżeli intensywnej aktywności towarzyszą częste problemy z koordynacją, warto przyjrzeć się funkcjonowaniu ruchowemu dziecka szerzej.

Więcej znajdziesz w artykule Niezgrabność ruchowa u dziecka a Integracja Sensoryczna.

Dlaczego dziecko wierci się w przedszkolu?

Przedszkole wymaga od dziecka dostosowania się do określonej organizacji dnia. Pojawiają się zajęcia przy stoliku, wspólne słuchanie, posiłki i oczekiwanie na swoją kolej.

Dziecko może mieć trudność z pozostaniem w miejscu szczególnie podczas:

• zajęć w kole,
• słuchania dłuższego opowiadania,
• prac plastycznych,
• posiłków,
• oczekiwania na wyjście,
• zajęć wymagających spokojnego siedzenia.

Warto sprawdzić, czy po krótkiej aktywności ruchowej dziecko potrafi wrócić do zadania, czy ruch nadal jest bardzo chaotyczny i trudny do kontrolowania.

Dlaczego dziecko ciągle wstaje na lekcji?

W szkole wymagania dotyczące siedzenia i koncentracji wyraźnie rosną. Dziecko przez dłuższy czas musi pozostawać w jednej pozycji i jednocześnie wykonywać zadania poznawcze.

Może wstawać pod pretekstem:

• wyrzucenia papierka,
• zatemperowania ołówka,
• pójścia do toalety,
• pożyczenia przyborów,
• podejścia do kolegi.

Nie zawsze jest to celowe unikanie pracy. Czasami samo wstanie i przejście kilku kroków pozwala dziecku na chwilę zmienić poziom pobudzenia.

Jeżeli zachowanie jest bardzo nasilone, utrudnia naukę i występuje również w innych środowiskach, warto dokładniej poszukać przyczyny.

Wiercenie się a ADHD

Duża aktywność ruchowa, trudność z pozostaniem w miejscu i problemy z koncentracją mogą występować przy ADHD. Nie oznacza to jednak, że każde ruchliwe dziecko ma ADHD.

Podobne zachowania mogą wynikać między innymi z:

• naturalnej potrzeby ruchu,
• zmęczenia,
• trudności sensorycznych,
• stresu,
• problemów ze snem,
• niedopasowania wymagań,
• innych trudności rozwojowych.

ADHD i trudności Integracji Sensorycznej nie są tym samym. Mogą jednak współwystępować.

Diagnoza Integracji Sensorycznej nie służy do rozpoznawania ADHD.

Więcej informacji znajdziesz w artykule Integracja Sensoryczna a ADHD.

Wiercenie się a autyzm

U części dzieci w spektrum autyzmu można obserwować intensywne poszukiwanie ruchu, powtarzalne aktywności ruchowe albo określone sposoby samoregulacji.

Dziecko może:

• kołysać się,
• skakać,
• kręcić się,
• wykonywać powtarzalne ruchy,
• szukać mocnego docisku.

Takie zachowania mogą pełnić różne funkcje i nie powinny być automatycznie traktowane jako coś, co należy wyeliminować.

Autyzm nie jest diagnozowany na podstawie potrzeby ruchu ani pojedynczego zachowania sensorycznego.

Więcej przeczytasz w artykule Integracja Sensoryczna a autyzm.

Jakie inne przyczyny może mieć ciągłe wiercenie się?

Zanim uznamy, że dziecko ma trudności sensoryczne, warto rozważyć również inne możliwe przyczyny.

Zwiększona potrzeba ruchu może mieć związek z:

• wiekiem dziecka,
• temperamentem,
• niewystarczającą ilością ruchu w ciągu dnia,
• niewyspaniem,
• zmęczeniem,
• głodem,
• nudą,
• stresem,
• silnymi emocjami,
• lękiem,
• ADHD,
• trudnością ze zrozumieniem zadania,
• zbyt wysokim poziomem wymagań,
• zbyt łatwym zadaniem,
• nieprawidłowym dopasowaniem krzesła i biurka.

Dlatego przyczyny należy szukać w kontekście całego funkcjonowania dziecka.

Czy dziecko ma po prostu za mało ruchu?

To również warto sprawdzić. Dzieci potrzebują regularnej aktywności ruchowej, a długie okresy siedzenia mogą naturalnie zwiększać potrzebę poruszania się.

Warto przyjrzeć się, jak wygląda cały dzień:

• ile czasu dziecko spędza w ruchu,
• ile czasu siedzi,
• czy ma możliwość swobodnej zabawy,
• czy wychodzi na zewnątrz,
• czy ma regularne przerwy,
• ile czasu spędza przed ekranami.

Nie każda potrzeba ruchu wymaga specjalistycznej terapii. Czasami potrzebna jest po prostu większa ilość codziennej, naturalnej aktywności.

Kiedy warto przyjrzeć się zachowaniu dokładniej?

Większej uwagi wymaga sytuacja, gdy potrzeba ruchu jest bardzo intensywna i wyraźnie różni się od zachowania większości rówieśników.

Warto poszukać przyczyny, gdy dziecko:

• praktycznie nie potrafi zatrzymać się nawet na krótki czas,
• podejmuje niebezpieczne aktywności,
• regularnie wpada na ludzi i przedmioty,
• bardzo intensywnie poszukuje skakania i kręcenia,
• nie zauważa zagrożenia,
• ma duże problemy z koncentracją,
• nie jest w stanie uczestniczyć w zajęciach grupowych,
• ma problemy z nauką z powodu ciągłej potrzeby ruchu,
• ma także inne wyraźne trudności sensoryczne.

Kiedy ciągłe wiercenie się może mieć związek z Integracją Sensoryczną?

Sam ruch nie jest wystarczającym wskazaniem do diagnozy SI. Większe znaczenie ma współwystępowanie kilku charakterystycznych zachowań.

Warto rozważyć ocenę sensoryczną, jeśli dziecko:

• intensywnie poszukuje ruchu,
• często skacze i kręci się,
• potrzebuje mocnego docisku,
• wpada na meble i osoby,
• mocno ściska przedmioty,
• gryzie ubrania i przybory,
• ma trudności z równowagą,
• ma problemy z koordynacją,
• bardzo silnie reaguje na hałas lub dotyk,
• ma trudność z wyciszeniem po intensywnym dniu,
• problemy wpływają na codzienne funkcjonowanie.

Więcej o objawach przeczytasz w artykule Objawy zaburzeń Integracji Sensorycznej.

Jak wygląda diagnoza Integracji Sensorycznej przy dużej potrzebie ruchu?

Diagnoza nie polega na sprawdzaniu, czy dziecko „potrafi spokojnie siedzieć”. Terapeuta analizuje cały sposób funkcjonowania dziecka i reakcje na różne rodzaje bodźców.

Proces może obejmować:

• szczegółowy wywiad z rodzicem,
• analizę rozwoju dziecka,
• informacje dotyczące przedszkola lub szkoły,
• obserwację spontanicznej aktywności,
• ocenę reakcji na ruch,
• ocenę czucia głębokiego,
• ocenę równowagi,
• ocenę koordynacji,
• obserwację planowania ruchu,
• ocenę sposobu regulowania poziomu pobudzenia.

W Centrum Rozwoju ISkierka w Niepołomicach diagnoza pozwala określić, czy intensywna potrzeba ruchu jest częścią szerszego profilu trudności sensorycznych oraz jakie wsparcie może być odpowiednie dla dziecka.

Więcej o procesie przeczytasz w artykule Diagnoza Integracji Sensorycznej – jak wygląda i kiedy warto ją wykonać?.

Czy terapia SI sprawi, że dziecko przestanie się wiercić?

Celem terapii Integracji Sensorycznej nie powinno być nauczenie dziecka bezruchu.

Jeżeli diagnoza potwierdzi trudności w przetwarzaniu bodźców, terapia może wspierać:

• regulację poziomu pobudzenia,
• świadomość własnego ciała,
• kontrolę ruchu,
• równowagę,
• koordynację,
• planowanie ruchu,
• bezpieczne zaspokajanie potrzeby ruchu,
• dobór skuteczniejszych strategii samoregulacji.

Efektem może być lepsza organizacja zachowania, ale nie chodzi o to, aby naturalnie aktywne dziecko stało się całkowicie spokojne.

Jak pomóc dziecku, które potrzebuje dużo ruchu?

Najlepsze rozwiązania zależą od przyczyny zachowania. W codziennym funkcjonowaniu można jednak wprowadzić kilka prostych zasad.

Planuj regularne przerwy ruchowe

Zamiast wymagać bardzo długiego siedzenia, można podzielić zadanie na krótsze części.

Wprowadź ruch przed zadaniem

Niektórym dzieciom pomaga krótka aktywność przed pracą przy stoliku, na przykład spacer, zabawa z piłką albo prosty tor przeszkód.

Zadbaj o prawidłowe miejsce do siedzenia

Stopy powinny mieć stabilne podparcie, a wysokość stołu i krzesła powinna być dopasowana do dziecka.

Ogranicz rozpraszacze

Na biurku powinny znajdować się tylko rzeczy potrzebne do aktualnego zadania.

Przekazuj krótkie polecenia

Zamiast kilku etapów naraz lepiej przekazać jedno konkretne zadanie i dopiero później kolejne.

Obserwuj reakcję po ruchu

Najważniejsze pytanie brzmi: czy po danej aktywności dziecko funkcjonuje lepiej?

Jeżeli po ruchu jest spokojniejsze i łatwiej wraca do zadania, aktywność może być pomocna. Jeżeli staje się jeszcze bardziej pobudzone, należy zmienić rodzaj lub intensywność ruchu.

Jakie aktywności można proponować w domu?

Codzienny ruch nie wymaga specjalistycznego sprzętu.

Można wykorzystać:

• spacery,
• jazdę na rowerze,
• zabawę na placu zabaw,
• prosty tor przeszkód,
• zabawy z piłką,
• chodzenie jak zwierzęta,
• taniec,
• przenoszenie lekkich przedmiotów odpowiednich do wieku,
• zabawy w przeciąganie,
• wspólne porządkowanie zabawek.

Aktywność powinna być bezpieczna, dostosowana do wieku i możliwości dziecka.

Więcej pomysłów znajdziesz w artykule Ćwiczenia Integracji Sensorycznej w domu – co naprawdę pomaga?.

Czy piłka do siedzenia lub poduszka sensoryczna pomoże?

Nie ma rozwiązania odpowiedniego dla każdego dziecka.

Ruchome siedzisko może jednemu dziecku pomagać utrzymywać niewielki ruch podczas pracy, a dla innego stać się dodatkowym źródłem rozproszenia.

Dlatego należy oceniać efekt funkcjonalny:

• czy dziecko lepiej wykonuje zadanie,
• czy dłużej utrzymuje uwagę,
• czy korzysta z pomocy bezpiecznie,
• czy ruch pozostaje kontrolowany.

Jeżeli odpowiedź brzmi „nie”, samo zastosowanie produktu sensorycznego nie jest rozwiązaniem.

Czy zabawki sensoryczne pomagają w koncentracji?

Podobnie jest z przedmiotami do ugniatania, gniotkami i innymi akcesoriami.

U części dzieci niewielki przedmiot trzymany w dłoni może ograniczyć potrzebę szukania bodźców w otoczeniu. U innych stanie się najciekawszym elementem całej lekcji i dodatkowo odciągnie uwagę.

Zabawka powinna być narzędziem wspierającym funkcjonowanie, a nie celem samym w sobie.

Czego nie robić, gdy dziecko ciągle się wierci?

Warto unikać traktowania każdego ruchu jako niewłaściwego zachowania.

Nie należy:

• ciągle powtarzać „siedź spokojnie”,
• zawstydzać dziecka,
• nazywać go niegrzecznym lub leniwym,
• porównywać z bardziej spokojnymi dziećmi,
• karać długim siedzeniem,
• zmuszać do bezruchu, jeśli niewielki ruch nie przeszkadza w zadaniu,
• stosować przypadkowych ćwiczeń sensorycznych,
• intensywnie kręcić lub huśtać dziecka bez wyraźnego celu,
• zakładać, że każde wiercenie oznacza ADHD,
• zakładać, że każde wiercenie wynika z zaburzeń SI.

Co obserwować przed konsultacją?

Przed spotkaniem ze specjalistą warto przez kilka dni notować sytuacje, w których ruch jest najbardziej nasilony.

Pomocne pytania:

• Kiedy dziecko wierci się najbardziej?
• Czy problem występuje w domu i w placówce?
• Czy podczas ulubionej zabawy również potrzebuje ciągłego ruchu?
• Czy ruch pomaga mu się skoncentrować?
• Jak reaguje na huśtanie i kręcenie?
• Czy szuka mocnego przytulania i docisku?
• Czy często wpada na przedmioty?
• Czy ma trudność z równowagą?
• Czy przeszkadza mu hałas?
• Jak śpi?
• Czy po powrocie z przedszkola lub szkoły jest szczególnie pobudzone?
• Co pomaga mu się wyciszyć?

Taka obserwacja pozwala lepiej zrozumieć wzorzec zachowania.

Najważniejsze informacje dla rodziców

Ciągłe wiercenie się dziecka może mieć wiele przyczyn. Ruch jest naturalną potrzebą rozwojową, a niewielka aktywność podczas siedzenia nie zawsze oznacza problem.

Warto pamiętać, że:

• dzieci naturalnie potrzebują ruchu,
• nie każde wiercenie oznacza brak koncentracji,
• u części dzieci ruch może pomagać utrzymać uwagę,
• intensywna potrzeba ruchu może mieć związek z przetwarzaniem sensorycznym,
• ważną rolę mogą odgrywać układ przedsionkowy i propriocepcja,
• ruchliwość może mieć również wiele innych przyczyn,
• ADHD i trudności SI nie są tym samym,
• diagnoza SI nie służy do diagnozowania ADHD,
• celem terapii nie jest nauczenie dziecka bezruchu,
• najważniejszy jest wpływ zachowania na codzienne funkcjonowanie.

Jeżeli potrzeba ruchu jest bardzo intensywna i występuje razem z problemami z równowagą, koordynacją, czuciem własnego ciała, nadwrażliwością albo silnym poszukiwaniem bodźców, warto przyjrzeć się funkcjonowaniu dziecka szerzej.

Powiązane artykuły

• Co to jest Integracja Sensoryczna?
• Objawy zaburzeń Integracji Sensorycznej
• Diagnoza Integracji Sensorycznej – jak wygląda i kiedy warto ją wykonać?
• Ćwiczenia Integracji Sensorycznej w domu – co naprawdę pomaga?
• Nadwrażliwość sensoryczna u dziecka
• Podwrażliwość sensoryczna u dziecka
• Problemy z koncentracją u dziecka a Integracja Sensoryczna
• Niezgrabność ruchowa u dziecka a Integracja Sensoryczna
• Zaburzenia równowagi u dziecka a Integracja Sensoryczna
• Integracja Sensoryczna a ADHD
• Integracja Sensoryczna a autyzm
• Integracja Sensoryczna Niepołomice

Najczęściej zadawane pytania – dlaczego dziecko ciągle się wierci?

Diagnoza Integracji Sensorycznej w Niepołomicach

Jeżeli dziecko niemal cały czas jest w ruchu, nie potrafi spokojnie uczestniczyć w zajęciach, intensywnie skacze, kręci się, wpada na przedmioty albo stale potrzebuje mocnego docisku, warto zastanowić się, z czego wynika takie zachowanie.

Jeżeli dużej potrzebie ruchu towarzyszą także problemy z równowagą, koordynacją, koncentracją, czuciem własnego ciała albo nietypowe reakcje na dźwięki i dotyk, pomocna może być diagnoza Integracji Sensorycznej.

W Centrum Rozwoju ISkierka w Niepołomicach prowadzimy specjalistyczną diagnozę Integracji Sensorycznej oraz indywidualną terapię dla dzieci. Podczas oceny analizujemy całe funkcjonowanie dziecka, a nie tylko to, czy potrafi spokojnie siedzieć.

Jeżeli obraz trudności wskazuje na potrzebę diagnozy psychologicznej, medycznej, fizjoterapeutycznej lub innej konsultacji specjalistycznej, warto odpowiednio poszerzyć diagnostykę.

Centrum Rozwoju ISkierka
ul. Ułanów 17A
32-005 Niepołomice

Dowiedz się więcej o Integracji Sensorycznej w Niepołomicach

Umów konsultację lub sprawdź dostępne terminy

Skontaktuj się z Centrum Rozwoju ISkierka